Visie ontwikkelen? Doe als Van Gaal en ga imagineren

Imagineren: topsporters doen het

Gemeten in nationale en internationale prijzen is Louis van Gaal de meest succesvolle Nederlands voetbaltrainer. Eén van de pijlers onder het succes van de voormalige coach van het Nederlands elftal is dat hij zijn spelers leert imagineren. De spelers van Van Gaal zijn daar niet uniek in. Ook turner Epke Zonderland doet het, en met hem vele andere topsporters. Honderden, misschien wel duizenden keren heeft Epke de rekoefening waarmee hij olympisch kampioen werd in zijn gedachten afgespeeld. Toen het er op aan kwam vorige maand was het zo’n automatisme dat hij bijna foutloos zijn oefening wist uit te voeren. Imagineren dus. Wat is dat nu precies? En wat zou je er zelf aan kunnen hebben in je persoonlijke of professionele leven?

Imagineren is doen alsof

Imagineren, visualiseren, mentaal representeren en verbeelden zijn allemaal termen die gebruikt worden voor hetzelfde: het systematisch gebruik maken van mentale voorstellingen met als doel om technische, tactische en mentale vaardigheden te verbeteren.
Door telkens weer te imagineren bereidt de sporter zijn lichaam en geest voor op de ideale prestatie. Hij maakt een soort filmpje in zijn hoofd, dat hij zo vaak afdraait dat zijn lijf precies weet wat het moet doen. Hij creëert daarmee een soort blauwdruk van de bewegingen, waardoor deze al bekend zijn voordat de beweging daadwerkelijk gemaakt is. De sporter doet alsof. En dat heeft effect. Epke en de voetbalteams van Van Gaal zijn het levende bewijs

Wetenschappelijk bewijs dat het werkt

Dat het echt werkt is ook wetenschappelijk aangetoond. Het blijkt dat tijdens het verbeelden zeer zwakke impulsen worden waargenomen door de hersenen. Hetzelfde als de  impulsen die ook  tijdens het daadwerkelijk bewegen waar worden genomen. De hersengolven zijn ook nagenoeg gelijk tijdens het daadwerkelijk uitvoeren van de bewegingen en het mentaal voorstellen van de bewegingen. Imagineren is in feite dus je lichaam trainen zonder dat je je fysiek inspant.
Voor de duidelijkheid: geen sporter kan zonder de fysieke training. Het imagineren is daar op aanvullend en wordt toegepast op momenten dat het fysieke lichaam rust krijgt.

Imagineren gebruiken om een visie te ontwikkelen

Naast de toepassing in sport is de techniek van het imagineren ook heel goed bruikbaar om een visie te ontwikkelen. Of dat nu een visie is voor je persoonlijke of je professionele  leven.

Iemand die heel goed was in imagineren was Walt Disney. Van hem is de uitspraak: “If you can dream it, you can do it. Always remember that this whole thing was started with a dream and a mouse.”  En daarmee doelde hij op de inmiddels gigantische Walt Disney Studio’s.

Bijzonder aan Disney was dat wat hij kon verbeelden, maar ook kon realiseren. Daarin speelde zijn broer Roy een belangrijke rol. Die was de echte zakenman en vulde zijn broer aan op diens zwakke punten. Maar Walt Disney zelf bracht het belangrijkste in: zijn visie en creativiteit.

Robert Dilts, een Amerikaans schrijver, trainer en coach heeft uitgezocht wat Disney nu precies deed om een visie te creëren en realiseren. Hij ontdekte dat Walt Disney in staat was op verschillende momenten steeds weer een andere rol in te nemen. Als “dromer” creëerde hij allerlei fantasieën voor zowel films als zakelijke projecten. Vervolgens was hij ook de “realist” die in staat was om teams en medewerkers te motiveren en aan te sturen. Die teams gaven dan uitvoering aan zijn ideeën. In zijn realistische rol  kenmerkte Disney zich als praktisch denker en een onvermoeibare man met veel energie. En dan kon hij ook nog een derde rol aannemen: die van “criticus”. In die rol becommentarieerde hij als perfectionist zijn eigen werk. Goed was niet goed genoeg. Wat hem dan weer aanzette om de plannen aan te passen door eerst weer te dromen, dan als realist het te vertalen naar de praktijk  en opnieuw kritisch het resultaat te beoordelen. Na het doorlopen van verschillende van deze cycli kwam er in heel veel situaties opnieuw een prachtige creatie tot stand die het grote publiek aansprak.

Imagineren wordt tot op de dag van vandaag toegepast binnen het Disneyconcern om steeds weer nieuwe projecten te bedenken. Er is zelfs een imagineering afdeling die het hele creatie proces van Disney keer op keer weer opnieuw uitvoert.

Walt Disney

Walt Disney: meester in imagineren

Imagineren: iedereen kan het!

Imagineren is niet voorbehouden aan topsporters of een briljante geest als Disney. Imagineren kan iedereen. Het is een vaardigheid die je kunt aanleren en die je prima kunt inzetten om een visie te ontwikkelen. Het is als dagdromen. Iets wat je als kon al kind, maar misschien verleert bent.

En hoe kom je tot een visie in een bedrijf?

Je kunt een visieproces ook met een groep mensen doen. Je zou kunnen beginnen de individuele visies met behulp van imagineren in kaart te brengen en dan in een brainstorm de gemeenschappelijke elementen er uit halen en die verder uit te werken. Een andere methode is om te doen alsof het vijf jaar later is alsof de organisatie die gewenst is al bestaat. Je kunt dan vragen aan de deelnemers hoe dat er uitziet en in welke stappen je tot die situatie bent gekomen. Ook dan pas je imagineren toe. Belangrijk is om niet meteen in het denken en ratio te stappen. In zo’n sessie kan je ook de Disneyrollen van ‘dromer’ , ‘realist’ en ‘criticus’ verdelen onder de deelnemers en in een aantal ronden tot een eindresultaat komen. Je hebt er niet veel voor nodig: een zaal, flipover, eventueel brown paper en stiften. En daarnaast deelnemers die zich openstellen en begeleider met ervaring om je door de stappen heen te leiden.
Visie

Waarom is een visie belangrijk?

Een visie geeft richting en inspireert. Niet alleen jezelf, maar ook anderen Het wordt nog veel krachtiger als je samen met een team van mensen tot een visie komt. Dan hoef je anderen niet meer te overtuigen. Het is namelijk een gezamenlijke creatie die al doorleefd is.
Vanuit een doorleefde visie is het niet moeilijk om tot actie te komen. In bedrijven gebeurt dat door een strategie te formuleren. Die geeft aan in welke stappen de visie tot realisatie komt. Strategiekaart en balanced scorecard zijn instrumenten om handen en voeten te geven aan strategie-executie en om bij te sturen.
Ook als persoon heb je er veel aan als je een heldere visie hebt: het motiveert je om de juiste stappen te zetten om jouw visie tot realiteit te maken. Het geeft richting aan je leven.
Het bijzondere van imagineren, is dat je door je volledig te associëren met de toekomstige situatie de visie al hebt beleefd en doorleefd. En dat maakt dat je signalen die je voorheen niet zag gaat oppakken. Net als de sporter herken je de situaties die je onderweg tegenkomt en ben je op dat moment in staat om er mee om te gaan.
Droom je visie, leef alsof je hem al hebt gerealiseerd en het pad waar langs je de visie realiseert ontvouwt zich als vanzelf. Voor jou als persoon en voor jouw bedrijf.

Gerelateerde berichten:

Geplaatst in:
  • […] Visie ontwikkelen? Doe als Van Gaal en ga imagineren […]